นิยามและเงื่อนไข
ที่ความดันคงที่และมีเพียงงาน pV จะได้ qₚ = ΔH ค่า ΔH ติดลบหมายถึงระบบคายความร้อน ส่วนค่าบวกหมายถึงระบบรับความร้อน ต้องระบุสถานะของสารด้วยว่าเป็นของแข็ง ของเหลว หรือแก๊ส
กลไกสำคัญ
การเผาไหม้ CH₄ หนึ่งโมลอย่างสมบูรณ์เป็น CO₂(g) และ H₂O(l) มี ΔH° ประมาณ −890 kJ/mol ภายใต้สภาวะมาตรฐาน หากน้ำผลิตภัณฑ์เป็นไอ ค่าจะต่างไปเพราะไม่รวมความร้อนจากการควบแน่น
ตัวอย่างที่ตรวจสอบได้
กฎของเฮสส์ระบุว่า ΔH รวมขึ้นอยู่กับสถานะต้นและปลาย ไม่ขึ้นอยู่กับเส้นทาง หากกลับสมการปฏิกิริยาต้องกลับเครื่องหมาย ΔH หากเพิ่มสัมประสิทธิ์ทุกตัวเป็นสองเท่า ΔH ก็เพิ่มสองเท่า
การตีความผล
อย่าสับสนพลังงานก่อกัมมันต์กับการเปลี่ยนแปลงเอนทัลปี การเผาไหม้ที่คายความร้อนยังต้องมีประกายไฟเพื่อเริ่มต้น และสถานะของผลิตภัณฑ์มีผลต่อค่าความร้อนที่วัดได้
ข้อจำกัดของแบบจำลอง
ก่อนคำนวณต้องดุลสมการและระบุจำนวนโมลของสารที่ทำปฏิกิริยาจริง การเผาไหม้มีเทนสองโมลในสภาวะเดียวกันคายความร้อนประมาณสองเท่าของหนึ่งโมล
| กรณี | ค่าหรือสมการ | ความหมาย |
|---|---|---|
| CH₄ + 2O₂ | → CO₂ + 2H₂O(l) | ΔH° ≈ −890 kJ/mol |
| ΔH < 0 | qₚ < 0 | − |
| ΔH > 0 | qₚ > 0 | + |
ตัวอย่างเชิงลึก
กฎของเฮสส์ใช้ข้อมูลเอนทัลปีการเกิดมาตรฐานเพื่อคำนวณ ΔH° ได้โดยรวมค่าของผลิตภัณฑ์ที่คูณสัมประสิทธิ์แล้วลบผลรวมแบบเดียวกันของสารตั้งต้น เอนทัลปีการเกิดของธาตุบริสุทธิ์ในสถานะมาตรฐานถูกกำหนดเป็นศูนย์เพื่อใช้เป็นค่าอ้างอิง ไม่ใช่เพราะไม่มีพลังงานภายใน
หากระบบคายความร้อน 445 kJ ค่า ΔH ของระบบคือ −445 kJ แต่สิ่งแวดล้อมได้รับ +445 kJ เมื่อไม่มีการสูญเสียอื่น ในเครื่องวัดความร้อนต้องแยกความร้อนที่น้ำและภาชนะได้รับออกจากความร้อนของระบบปฏิกิริยาเพื่อป้องกันการสลับเครื่องหมาย
แบบฝึกหัด
ถ้า CH₄ หนึ่งโมลคายความร้อนประมาณ 890 kJ แล้ว 0.50 mol คายเท่าใด?
เฉลยพร้อมเหตุผล: ΔH ≈ 0.50 × (−890) = −445 kJ เครื่องหมายลบหมายถึงความร้อนออกจากระบบสู่สิ่งแวดล้อม
ประเด็นที่ต้องจำ: เมื่อรายงาน ΔH ต้องระบุทิศทางปฏิกิริยา สัมประสิทธิ์ และสถานะของสารเสมอ