Unsur kimia · halaman rujukan

61Pm

Prometium

Prometium ialah unsur kimia dengan nombor atom 61 dan simbol Pm. Unsur ini terletak pada kala 6, kumpulan —, blok f. Pada suhu bilik keadaan rujukannya pepejal, dan konfigurasi elektronnya [Xe] 4f5 6s2.

Nombor atom61

Berat atom piawaiTidak ada bobot atom standar

Kumpulan—

Kala6

Blokf

Konfigurasi elektron[Xe] 4f5 6s2

Struktur elektron

Apa yang mengawal kimianya

Lantanida dicirikan oleh pengisian subpetala 4f. Keadaan pengoksidaan +3 mendominasi sebahagian besar kimianya, manakala elektron f yang tidak berpasangan menghasilkan sifat magnet dan optik yang tersendiri.

Konfigurasi elektron Prometium ialah [Xe] 4f5 6s2. Elektron 4f agak terlindung, jadi lantanida bersebelahan mempunyai kimia yang hampir serupa; perbezaan kecil pada jejari dan susunan elektron tetap penting dalam pemisahan, spektrum dan kemagnetan.

Bentuk kimia

Sebatian, ion dan bahan

Prometium paling lazim membentuk ion +3 dalam oksida, halida dan kompleks koordinasi. Kimianya hampir serupa dengan lantanida bersebelahan, manakala elektron f menghasilkan perbezaan pada kemagnetan, spektrum dan warna.

Sifat fizikal

Keadaan dan perubahan fasa

Keadaan rujukan pada suhu bilik ialah pepejal. Ketumpatan yang disenaraikan ialah 7.26 g/cm³. Takat leburnya 1 315 K (1 042 °C). Takat didihnya 3 273 K (3 000 °C). Tekanan, ketulenan, struktur kristal dan alotrop boleh mengubah nilai fizikal yang diukur, maka keadaan pengukuran sentiasa penting.

Kewujudan dan kegunaan

Di mana Prometium ditemui dan digunakan

Dalam amalan, Prometium ditemui dalam aplikasi yang berkaitan dengan bateri nuklear, penyelidikan saintifik dan cat bercahaya. Sifat yang digunakan boleh datang daripada unsur tulen, aloi, sebatian atau isotop tertentu; oleh itu bentuk kimia sentiasa penting apabila membincangkan kegunaan sebenar.

Dalam amalan

Contoh kegunaan sebenar

Bateri nuklear

Pereputan radioaktif isotop Prometium boleh membekalkan haba atau kuasa jangka panjang untuk peranti khusus.

Penyelidikan saintifik

Prometium terutamanya dihasilkan, diasingkan atau diukur dalam eksperimen untuk menguji trend atom, nuklear dan berkala; unsur ini tidak mempunyai kegunaan komersial berskala besar.

Cat bercahaya

Sebatian radioaktif atau pendarcahaya Prometium pernah digunakan untuk menghasilkan tanda yang dapat dilihat dalam gelap; banyak formulasi lama kini tidak lagi diterima kerana isu keselamatan.

Kedudukan berkala

Apa yang ditunjukkan unsur jiran

Prometium terletak pada kala 6 dalam siri blok f. Unsur jiran yang dipaparkan ialah Praseodimium; Neodimium; Samarium; Europium. Perbandingan sepanjang siri ini membantu menunjukkan perubahan beransur-ansur pada jejari atom, konfigurasi elektron, keadaan pengoksidaan serta sifat magnet atau optik.

Data rujukan

Sifat fizikal dan atom

Pengelasanlantanida

Fasa pada suhu bilikpepejal

Petala elektron2 · 8 · 18 · 23 · 8 · 2

Ketumpatan7.26 g/cm³

Takat lebur1 315 K (1 042 °C)

Takat didih3 273 K (3 000 °C)

Keelektronegatifan Pauling—

Tenaga pengionan pertama539kJ/mol

Afiniti elektron12.45 kJ/mol

Nilai menerangkan unsur atau atom neutral apabila sesuai. Data fizikal boleh bergantung pada alotrop, tekanan, ketulenan dan keadaan pengukuran.

Sejarah

Penemuan dan pengenalpastian

Penemuan Prometium dikaitkan dengan Chien Shiung Wu. Pemerhatian pertama, pengasingan sampel tulen dan penentuan nombor atom moden tidak semestinya berlaku pada masa yang sama, jadi sejarah unsur ini perlu difahami sebagai beberapa peringkat.

Isotop dan berat atom

Bagaimana isotop mempengaruhi nilai

Prometium tidak mempunyai berat atom piawai kerana tiada campuran isotop semula jadi yang cukup khusus untuk diberikan satu purata berwajaran yang stabil.

Prometium tidak mempunyai isotop stabil. Isotopnya radioaktif; separuh hayat dan mod pereputan menjadi data penting dalam pengukuran, penyelidikan dan aplikasi.

Keselamatan

Pengendalian dan pendedahan

Risiko Prometium bergantung pada bentuk kimia, dos dan laluan pendedahan. Unsur bebas, ion dan sebatiannya boleh mempunyai kesan biologi serta alam sekitar yang sangat berbeza, jadi helaian data keselamatan bagi bahan khusus perlu dirujuk.