Pierwiastek chemiczny · karta referencyjna

83Bi

Bizmut

Bizmut to pierwiastek o liczbie atomowej 83 (Bi), położony w okresie 6, grupie 15 i bloku p. Stan odniesienia w temperaturze pokojowej: ciało stałe. Konfiguracja elektronowa: [Xe] 4f14 5d10 6s2 6p3.

Liczba atomowa83

Standardowa masa atomowa208.98040(1)

Grupa15

Okres6

Blokp

Konfiguracja elektronowa[Xe] 4f14 5d10 6s2 6p3

Budowa elektronowa

Co steruje jego chemią

Pięć elektronów walencyjnych daje pierwiastkom grupy 15 szeroki zakres możliwych stopni utlenienia i sposobów wiązania. Chemia zmienia się od silnie kowalencyjnej u azotu do coraz bardziej metalicznej w dół grupy.

Konfiguracja elektronowa atomu to [Xe] 4f14 5d10 6s2 6p3. Liczba i energia elektronów walencyjnych wpływają na tworzenie wiązań, typowe stopnie utlenienia oraz podobieństwa z sąsiednimi pierwiastkami.

Formy chemiczne

Związki, jony i materiały

W tej grupie spotyka się wodorki, tlenki, kwasy tlenowe lub ich sole, halogenki oraz związki z metalami. Dostępne stopnie utlenienia zmieniają się wyraźnie od azotu do bizmutu.

Zachowanie fizyczne

Stan skupienia i przemiany fazowe

W temperaturze pokojowej stanem odniesienia jest ciało stałe. Podawana gęstość wynosi 9.78 g/cm³. Temperatura topnienia wynosi 544.6 K (271.4 °C). Temperatura wrzenia wynosi 1 837 K (1 564 °C). Ciśnienie, czystość próbki i struktura krystaliczna mogą wpływać na mierzone właściwości fizyczne.

Występowanie i zastosowania

Gdzie występuje i do czego jest używany

W praktyce najważniejsze konteksty występowania i zastosowań to: Zastosowania medyczne, Kosmetyki oraz Stopy.

W praktyce

Konkretne przykłady zastosowań

Zastosowania medyczne

W tym zastosowaniu wykorzystuje się właściwości chemiczne lub fizyczne tego pierwiastka i jego związków, dobrane do konkretnych wymagań materiału lub procesu.

Kosmetyki

W tym zastosowaniu wykorzystuje się właściwości chemiczne lub fizyczne tego pierwiastka i jego związków, dobrane do konkretnych wymagań materiału lub procesu.

Stopy

Dodatek tego pierwiastka lub jego związków może zmieniać twardość, wytrzymałość, odporność korozyjną, temperaturę topnienia albo zachowanie materiału w wysokiej temperaturze.

Położenie w układzie okresowym

Co mówią sąsiednie pierwiastki

Pierwiastek znajduje się w okresie 6 i grupie 15. W jego rzeczywistym otoczeniu w układzie okresowym widać między innymi: Cyna, Antymon, Tellur, Ołów, Bizmut, Polon. Porównanie tych pozycji pomaga zrozumieć zmiany promienia atomowego, energii jonizacji, elektronów walencyjnych i sposobów tworzenia wiązań.

Dane referencyjne

Właściwości fizyczne i atomowe

Klasyfikacjametal postprzejściowy

Stan w temperaturze pokojowejciało stałe

Powłoki elektronowe2 · 8 · 18 · 32 · 18 · 5

Gęstość9.78 g/cm³

Temperatura topnienia544.6 K (271.4 °C)

Temperatura wrzenia1 837 K (1 564 °C)

Elektroujemność Paulinga2.02

Pierwsza energia jonizacji703 kJ/mol

Powinowactwo elektronowe90.92 kJ/mol

Wartości opisują pierwiastek lub atom obojętny tam, gdzie ma to zastosowanie. Dane fizyczne mogą zależeć od odmiany alotropowej, ciśnienia i warunków pomiaru.

Historia

Odkrycie i identyfikacja

Odkrycie pierwiastka wiąże się z osobą lub zespołem: Claude François Geoffroy. Rozpoznanie nowego pierwiastka, uzyskanie czystej próbki i późniejsze przypisanie współczesnej liczby atomowej nie zawsze następowały w tym samym czasie.

Izotopy i masa atomowa

Jak skład izotopowy zmienia liczby

Standardowa masa atomowa wynosi 208.98040(1). Wartość ta odnosi się do składu izotopowego naturalnego materiału ziemskiego, a nie do masy jednego konkretnego atomu.

Pierwiastek nie ma trwałych izotopów. Wszystkie jego izotopy są promieniotwórcze, dlatego przy pomiarach i zastosowaniach znaczenie mają ich okresy półtrwania i sposoby rozpadu.

Bezpieczeństwo

Postępowanie i narażenie

Ryzyko zależy od postaci chemicznej, dawki i drogi narażenia. Czysty pierwiastek, jego jony i związki mogą mieć bardzo różne działanie biologiczne i środowiskowe, dlatego należy korzystać z danych bezpieczeństwa dla konkretnej substancji.