Fotoelektrik etki
Fotoelektrik etkide, gelen electromagnetic radiation yeterince yüksek photon energy taşıdığında material surface'den electrons çıkar. Temel denklem K_max=hν−Φ'dir: photon energy önce work function Φ değerini aşmalı, kalan enerji emitted electron'ın maksimum kinetic energy'sine dönüşebilir.
Threshold frequency
hν≥Φ koşulu ν₀=Φ/h verir. Frequency threshold altında intensity artırmak tek-foton modelinde emission başlatmaz; sadece yetersiz enerjili photon sayısını artırır.
Bu threshold behavior klasik sürekli enerji aktarımı fikrinin eksik olduğunu gösteren temel deneysel bulguydu.
Einstein equation
K_max=hν−Φ. Stopping potential V_s ölçülürse eV_s=K_max.
eV_s'nin ν'ye karşı grafiği lineer olur; slope h, intercept ise work function ile ilişkilidir.
Sonuç
Sonuç: eV
Intensity ve frequency farklı etkiler
Threshold üstünde intensity artışı genellikle emitted electron sayısını ve saturation current'ı artırır, K_max'i değil.
Frequency artışı photon başına enerjiyi artırır ve Φ sabitse K_max yükselir.
Work function
Φ surface property'dir; material, crystallographic face, contamination ve yüzey condition'dan etkilenebilir.
Modern photoelectron spectroscopy aynı energy bookkeeping'i kullanır ama band structure ve binding energies hakkında çok daha ayrıntılı bilgi çıkarır.
Zaman davranışı
Photon energy tek kuantum etkileşiminde aktarılabildiği için emission klasik modelin beklediği uzun enerji biriktirme gecikmesini göstermez.
Very high intensity laser regime'lerinde multiphoton photoemission mümkündür, ancak bu farklı bir süreçtir.
Wave-particle complementarity
Fotoelektrik etki quantized energy exchange'i gösterir. Aynı ışık interference ve diffraction da gösterir.
Quantum theory ışığı yalnızca particle veya yalnızca wave olarak indirgemez; hangi observable'ın ölçüldüğüne göre farklı matematiksel yönler öne çıkar.
I–V curve nasıl okunur
Photocurrent–voltage curve iki ayrı bilgiyi taşır: saturation current toplanan electron sayısıyla, stopping potential ise K_max ile ilişkilidir.
Surface contamination work function'ı değiştirebildiği için aynı bulk metal bile farklı hazırlanmış yüzeylerde farklı threshold gösterebilir.
Çözümlü örnek
Φ=2,0 eV
ν₀?
Çözüm
≈4,84×10¹⁴ Hz.
Photon 3,1 eV, Φ=2,2 eV
K_max?
Çözüm
0,9 eV.
K_max=1,5 eV
V_s?
Çözüm
1,5 V.