Χημικό στοιχείο · σελίδα αναφοράς
51Sb

Αντιμόνιο

Το στοιχείο «Αντιμόνιο» έχει ατομικό αριθμό 51 και σύμβολο Sb. Βρίσκεται στην περίοδο 5, στην ομάδα 15 και στον τομέα p. Σε θερμοκρασία δωματίου η κατάσταση αναφοράς είναι στερεό. Η ηλεκτρονιακή του διαμόρφωση είναι [Kr] 4d10 5s2 5p3.

Ατομικός αριθμός51
Σχετική ατομική μάζα121.760(1)
Ομάδα15
Περίοδος5
Τομέαςp
Ηλεκτρονιακή διαμόρφωση[Kr] 4d10 5s2 5p3
Ηλεκτρονιακή δομή

Τι καθορίζει τη χημεία του

Το στοιχείο «Αντιμόνιο» ανήκει στην ομάδα 15 και έχει πέντε ηλεκτρόνια σθένους. Μπορεί να σχηματίζει τρεις ομοιοπολικούς δεσμούς, να συμμετέχει σε πολλαπλούς δεσμούς ή να εμφανίζει διαφορετικές βαθμίδες οξείδωσης ανάλογα με το στοιχείο και τους εταίρους δεσμού.

Η ηλεκτρονιακή διαμόρφωση [Kr] 4d10 5s2 5p3 επιτρέπει βαθμίδες από αρνητικές τιμές έως θετικές, με τις +3 και +5 να είναι ιδιαίτερα σημαντικές σε μεγάλο μέρος της ομάδας. Η σχετική σταθερότητά τους μεταβάλλεται αισθητά προς τα βαρύτερα στοιχεία.

Χημικές μορφές

Ενώσεις, ιόντα και υλικά

Για το στοιχείο «Αντιμόνιο» σημαντικές οικογένειες ενώσεων μπορεί να είναι υδρίδια, οξείδια, οξοξέα ή οξοανιόντα, αλογονίδια και ενώσεις με μέταλλα. Η διαθέσιμη περιοχή βαθμίδων οξείδωσης αλλάζει έντονα κατά μήκος της ομάδας 15.

Φυσική συμπεριφορά

Κατάσταση και αλλαγές φάσης

Σε θερμοκρασία δωματίου η κατάσταση αναφοράς είναι στερεό. Η αναφερόμενη πυκνότητα είναι 6.697 g/cm³. Το σημείο τήξης είναι 903.8 K (630.6 °C). Το σημείο βρασμού είναι 1 908 K (1 635 °C). Η πίεση, η καθαρότητα και η κρυσταλλική δομή μπορούν να μεταβάλουν τις μετρούμενες φυσικές τιμές.

Παρουσία και εφαρμογές

Παρουσία και χρήσεις: Αντιμόνιο

Στη Γη, το στοιχείο «Αντιμόνιο» απαντά σε ορυκτά, ενώσεις ή στοιχειακή μορφή ανάλογα με τη χημική του δραστικότητα και το γεωχημικό περιβάλλον. Στην πράξη, σημαντικές εφαρμογές που παρουσιάζονται εδώ είναι Επιβραδυντικά φλόγας, Κράματα και Ημιαγωγοί.

Στην πράξη

Παραδείγματα πραγματικών χρήσεων

Επιβραδυντικά φλόγας

Το στοιχείο «Αντιμόνιο» χρησιμοποιείται σε εφαρμογές που σχετίζονται με «Επιβραδυντικά φλόγας», όταν οι φυσικές ή χημικές ιδιότητές του προσφέρουν το κατάλληλο πλεονέκτημα.

Κράματα

Το στοιχείο «Αντιμόνιο» χρησιμοποιείται σε εφαρμογές που σχετίζονται με «Κράματα», όταν οι φυσικές ή χημικές ιδιότητές του προσφέρουν το κατάλληλο πλεονέκτημα.

Ημιαγωγοί

Το στοιχείο «Αντιμόνιο» χρησιμοποιείται σε εφαρμογές που σχετίζονται με «Ημιαγωγοί», όταν οι φυσικές ή χημικές ιδιότητές του προσφέρουν το κατάλληλο πλεονέκτημα.

Θέση στον περιοδικό πίνακα

Τι δείχνουν τα γειτονικά στοιχεία

Το στοιχείο «Αντιμόνιο» βρίσκεται στην περίοδο 5 και στην ομάδα 15. Η σύγκριση με τα πραγματικά γειτονικά στοιχεία του πίνακα βοηθά να εξεταστούν τάσεις όπως το ατομικό μέγεθος, η ενέργεια ιοντισμού, η ηλεκτραρνητικότητα και ο χαρακτήρας των χημικών δεσμών.

Δεδομένα αναφοράς

Φυσικές και ατομικές ιδιότητες

Κατηγορίαμεταλλοειδές
Κατάσταση σε θερμοκρασία δωματίουΣτερεό
Ηλεκτρονιακές στιβάδες2 · 8 · 18 · 18 · 5
Πυκνότητα6.697 g/cm³
Σημείο τήξης903.8 K (630.6 °C)
Σημείο βρασμού1 908 K (1 635 °C)
Ηλεκτραρνητικότητα Pauling2.05
Πρώτη ενέργεια ιοντισμού831kJ/mol
Ηλεκτρονική συγγένεια101.1 kJ/mol

Οι τιμές αφορούν το στοιχείο ή το ουδέτερο άτομο, όπου αυτό εφαρμόζεται. Τα φυσικά δεδομένα μπορεί να εξαρτώνται από το αλλότροπο, την πίεση και τις συνθήκες μέτρησης.

Ιστορία

Ανακάλυψη και ταυτοποίηση

Το στοιχείο «Αντιμόνιο» ή υλικά που το περιέχουν ήταν γνωστά από την αρχαιότητα, πολύ πριν από τη σύγχρονη χημεία. Η πρακτική χρήση, η χημική ταυτοποίηση και ο σύγχρονος ορισμός με βάση τον ατομικό αριθμό είναι διαφορετικά ιστορικά στάδια.

Ισότοπα και ατομική μάζα

Πώς η ισοτοπική σύσταση αλλάζει τις τιμές

Η σχετική ατομική μάζα αναφοράς είναι 121.760(1). Η τιμή αφορά τη συνήθη ισοτοπική σύσταση φυσικού γήινου υλικού και όχι τη μάζα ενός συγκεκριμένου ατόμου.

Το στοιχείο «Αντιμόνιο» έχει τουλάχιστον ένα σταθερό ισότοπο. Τα ισότοπα έχουν τον ίδιο αριθμό πρωτονίων, άρα την ίδια στοιχειακή ταυτότητα, αλλά διαφορετικό αριθμό νετρονίων και διαφορετικές ατομικές μάζες.

Ασφάλεια

Χειρισμός και έκθεση

Οι κίνδυνοι που σχετίζονται με το στοιχείο «Αντιμόνιο» εξαρτώνται από τη χημική μορφή, τη δόση και την οδό έκθεσης. Το καθαρό στοιχείο, τα ιόντα και οι ενώσεις του μπορεί να έχουν πολύ διαφορετικές βιολογικές και περιβαλλοντικές επιδράσεις, γι’ αυτό πρέπει να χρησιμοποιούνται τα δεδομένα ασφαλείας της συγκεκριμένης ουσίας.