Kimyasal element · referans sayfası
51Sb

Antimon

Antimon, atom numarası 51 ve sembolü Sb olan kimyasal elementtir. Periyot 5, grup 15, p bloğunda yer alır. Oda sıcaklığında referans hâli katıdır. Elektron dizilimi [Kr] 4d10 5s2 5p3 biçimindedir.

Atom numarası51
Standart atom ağırlığı121.760(1)
Grup15
Periyot5
Blokp
Elektron dizilimi[Kr] 4d10 5s2 5p3
Elektronik yapı

Kimyasını ne belirler?

Antimon 15. gruptadır ve beş değerlik elektronuna sahiptir. Bağ ortağına göre üç kovalent bağ, çoklu bağlar ve farklı yükseltgenme basamakları görülebilir.

[Kr] 4d10 5s2 5p3 dizilimi hidrit, oksit, halojenür ve oksiasit kimyasıyla periyodik konum arasındaki ilişkiyi gösterir.

Kimyasal biçimler

Bileşikler, iyonlar ve malzemeler

Antimon, özellikleri yükseltgenme basamağına ve bağ türüne bağlı çeşitli bileşikler oluşturur. Önemli aileler arasında oksitler, halojenürler, hidritler, tuzlar veya koordinasyon bileşikleri bulunabilir.

Fiziksel davranış

Hâl ve faz değişimleri

Oda sıcaklığında referans hâli katıdır. Verilen yoğunluk 6.697 g/cm³. Erime noktası 903.8 K (630.6 °C). Kaynama noktası 1 908 K (1 635 °C). Basınç, saflık ve kristal yapı ölçülen fiziksel değerleri etkileyebilir.

Bulunuş ve kullanım

Antimon nerede bulunur ve nasıl kullanılır?

Pratikte Antimon özellikle şu alanlarla ilişkilidir: Alev geciktiriciler, Alaşımlar ve Yarı iletkenler. Kullanımın ayrıntısı elementin kimyasal biçimine, saflığına ve gerekli özelliğe bağlıdır.

Pratikte

Gerçek kullanım örnekleri

Alev geciktiriciler

Alev geciktiriciler alanında Antimon veya bileşiklerinin belirli kimyasal, fiziksel ya da izotop özelliklerinden yararlanılır; gerçek rol kullanılan bileşiğe ve tasarıma bağlıdır.

Alaşımlar

Antimon, alaşımın dayanımını, korozyon direncini, erime davranışını, manyetik özelliğini veya yüksek sıcaklık performansını değiştirmek için kullanılabilir.

Yarı iletkenler

Antimon veya bileşikleri, elektrik iletimi, yarı iletkenlik, optik tepki ya da kararlı yüzey özelliklerinin gerekli olduğu elektronik malzemelerde kullanılır.

Periyodik konum

Komşu elementler ne anlatır?

Antimon, periyot 5 ve grup 15 içinde, p bloğunda yer alır ve yarı metal olarak sınıflandırılır. Aynı gruptaki komşular değerlik elektron düzeni ve yaygın tepkime türleri açısından karşılaştırma sağlar. Periyotta yatay karşılaştırma ise atom yarıçapı, iyonlaşma enerjisi, elektronegatiflik ve bağlanmadaki düzenli değişimleri gösterir.

Referans verileri

Fiziksel ve atomik özellikler

Sınıflandırmayarı metal
Oda sıcaklığındaki hâlikatı
Elektron katmanları2 · 8 · 18 · 18 · 5
Yoğunluk6.697 g/cm³
Erime noktası903.8 K (630.6 °C)
Kaynama noktası1 908 K (1 635 °C)
Pauling elektronegatifliği2.05
Birinci iyonlaşma enerjisi831kJ/mol
Elektron ilgisi101.1 kJ/mol

Değerler, uygun olduğu yerde elementi veya nötr atomu tanımlar. Fiziksel veriler allotropa, basınca, saflığa ve ölçüm koşullarına bağlı olarak değişebilir.

Tarihçe

Keşif ve tanımlama

Antimon veya onu içeren malzemeler modern kimyadan çok önce, Antik Çağ’da biliniyordu. Pratik kullanım, kimyasal kimliğin tanınması ve atom numarasıyla tanımlanması tarihsel olarak farklı aşamalardır.

İzotoplar ve atom ağırlığı

İzotop bileşimi sayıları nasıl değiştirir?

Standart atom ağırlığı 121.760(1) değeridir. Bu sayı tek bir atomun kütlesini değil, doğal karasal maddede görülen tipik izotop bileşiminin ağırlıklı ortalamasını temsil eder.

Antimon en az bir kararlı izotopa sahiptir. İzotopların proton sayısı ve dolayısıyla element kimliği aynıdır; nötron sayıları ve atom kütleleri farklıdır.

Güvenlik

Kullanım ve maruziyet

Antimon ile ilgili tehlikeler kimyasal biçime, doza ve maruziyet yoluna bağlıdır. Saf element, iyonlar ve bileşikler biyolojik ve çevresel olarak çok farklı davranabilir; bu nedenle somut maddenin güvenlik verileri esas alınmalıdır.