Kimyasal element · referans sayfası

50Sn

Kalay

Kalay, atom numarası 50 ve sembolü Sn olan kimyasal elementtir. Periyot 5, grup 14, p bloğunda yer alır. Oda sıcaklığında referans hâli katıdır. Elektron dizilimi [Kr] 4d10 5s2 5p2 biçimindedir.

Atom numarası50

Standart atom ağırlığı118.710(7)

Grup14

Periyot5

Blokp

Elektron dizilimi[Kr] 4d10 5s2 5p2

Elektronik yapı

Kimyasını ne belirler?

Kalay, d-bloku elementleri arasındadır. d ve s elektronlarının yakın enerjileri birden çok yükseltgenme basamağına ve çok çeşitli koordinasyon bileşiklerine olanak verir.

[Kr] 4d10 5s2 5p2 dizilimi yükseltgenme basamağıyla birlikte düşünülmelidir; elektron kaybı d orbitallerinin doluluğunu değiştirerek renk, manyetizma, bağlanma ve tepkime özelliklerini etkileyebilir.

Kimyasal biçimler

Bileşikler, iyonlar ve malzemeler

Kalay için önemli kimyasal biçimler metal ve alaşımlar, oksitler, halojenürler ve koordinasyon bileşikleridir. Birden fazla yükseltgenme basamağının mümkün olması kısmen s ve d elektronlarının yakın enerjilerinden kaynaklanır.

Fiziksel davranış

Hâl ve faz değişimleri

Oda sıcaklığında referans hâli katıdır. Verilen yoğunluk 7.365 g/cm³. Erime noktası 505.1 K (231.9 °C). Kaynama noktası 2 875 K (2 602 °C). Basınç, saflık ve kristal yapı ölçülen fiziksel değerleri etkileyebilir.

Bulunuş ve kullanım

Kalay nerede bulunur ve nasıl kullanılır?

Pratikte Kalay özellikle şu alanlarla ilişkilidir: Lehim, Kaplamalar ve Bronz. Kullanımın ayrıntısı elementin kimyasal biçimine, saflığına ve gerekli özelliğe bağlıdır.

Pratikte

Gerçek kullanım örnekleri

Lehim

Kalay, metal üretimi ve işlenmesinde alaşımlama, kaplama, birleştirme veya yüzey özelliklerini kontrol etme amacıyla kullanılabilir.

Kaplamalar

Kalay, metal üretimi ve işlenmesinde alaşımlama, kaplama, birleştirme veya yüzey özelliklerini kontrol etme amacıyla kullanılabilir.

Bronz

Kalay, alaşımın dayanımını, korozyon direncini, erime davranışını, manyetik özelliğini veya yüksek sıcaklık performansını değiştirmek için kullanılabilir.

Periyodik konum

Komşu elementler ne anlatır?

Kalay, periyot 5 ve grup 14 içinde, p bloğunda yer alır ve geçiş sonrası metal olarak sınıflandırılır. Aynı gruptaki komşular değerlik elektron düzeni ve yaygın tepkime türleri açısından karşılaştırma sağlar. Periyotta yatay karşılaştırma ise atom yarıçapı, iyonlaşma enerjisi, elektronegatiflik ve bağlanmadaki düzenli değişimleri gösterir.

Referans verileri

Fiziksel ve atomik özellikler

Sınıflandırmageçiş sonrası metal

Oda sıcaklığındaki hâlikatı

Elektron katmanları2 · 8 · 18 · 18 · 4

Yoğunluk7.365 g/cm³

Erime noktası505.1 K (231.9 °C)

Kaynama noktası2 875 K (2 602 °C)

Pauling elektronegatifliği1.96

Birinci iyonlaşma enerjisi708.6 kJ/mol

Elektron ilgisi107.3 kJ/mol

Değerler, uygun olduğu yerde elementi veya nötr atomu tanımlar. Fiziksel veriler allotropa, basınca, saflığa ve ölçüm koşullarına bağlı olarak değişebilir.

Tarihçe

Keşif ve tanımlama

Kalay veya onu içeren malzemeler modern kimyadan çok önce, Antik Çağ’da biliniyordu. Pratik kullanım, kimyasal kimliğin tanınması ve atom numarasıyla tanımlanması tarihsel olarak farklı aşamalardır.

İzotoplar ve atom ağırlığı

İzotop bileşimi sayıları nasıl değiştirir?

Standart atom ağırlığı 118.710(7) değeridir. Bu sayı tek bir atomun kütlesini değil, doğal karasal maddede görülen tipik izotop bileşiminin ağırlıklı ortalamasını temsil eder.

Kalay en az bir kararlı izotopa sahiptir. İzotopların proton sayısı ve dolayısıyla element kimliği aynıdır; nötron sayıları ve atom kütleleri farklıdır.

Güvenlik

Kullanım ve maruziyet

Kalay ile ilgili tehlikeler kimyasal biçime, doza ve maruziyet yoluna bağlıdır. Saf element, iyonlar ve bileşikler biyolojik ve çevresel olarak çok farklı davranabilir; bu nedenle somut maddenin güvenlik verileri esas alınmalıdır.