Cheemescht Element · Referenzsäit
77Ir

Iridium

Iridium ass dat cheemescht Element mat der Uerdnungszuel 77 an dem Symbol Ir; et läit an der Period 6, an der Grupp 9 an am d-Block. De Referenz-Aggregatzoustand bei Raumtemperatur ass fest. Seng Elektronekonfiguratioun ass [Xe] 4f14 5d7 6s2.

Uerdnungszuel77
Standard-Atommass192.217(2)
Grupp9
Period6
Blockd
Elektronekonfiguratioun[Xe] 4f14 5d7 6s2
Elektronesch Struktur

Wat seng Chimie bestëmmt

D’d-Ënnerschuel bedeelegt sech un der Chimie vu Iridium. Iwwergangsmetaller kënnen Elektrone mat änlechen Energien an de Bindunge benotzen; dofir si variabel Oxidatiounszoustänn, Koordinatiounsverbindungen a katalytescht Verhalen am d-Block heefeg.

D’Elektronekonfiguratioun [Xe] 4f14 5d7 6s2 muss zesumme mam Oxidatiounszoustand vun der Verbindung gelies ginn: wann Elektronen ewechgeholl ginn, ännert sech d’Besetzung vun den d-Orbitaler an domat kënne Faarf, Magnetismus, Bindungen a Reaktivitéit variéieren.

Cheemesch Formen

Verbindungen, Ionen a Materialien

Wichteg cheemesch Forme vu Iridium si Metall a Legierungen, Oxiden, Halogeniden a Koordinatiounsverbindungen. Variabel Oxidatiounszoustänn si heefeg, well s- an d-Elektronen änlech Energien hunn; Ligande ronderëm de Metallion kënnen Faarf, Magnetismus a Reaktivitéit staark veränneren.

Physikalescht Verhalen

Aggregatzoustand a Phaseniwwergäng

De Referenz-Aggregatzoustand bei Raumtemperatur ass fest. Déi uginn Dicht ass 22.56 g/cm³. De Schmëlzpunkt ass 2 719 K (2 446 °C). De Kachpunkt ass 4 403 K (4 130 °C). Drock, Rengheet a Kristallstruktur kënnen déi gemoosse physikalesch Eegenschafte veränneren.

Virkommen an Uwendungen

Wou Iridium virkënnt a benotzt gëtt

An der Praxis fënnt een Iridium ënner anerem a folgende Beräicher: Zündkäerzen, Tigelen an Elektronik.

An der Praxis

Konkret Uwendungsbeispiller

Zündkäerzen

Hëtzt- a korrosiounsbestänneg Legierunge mat Iridium ginn an Elektroden agesat, déi widderhuelten elektreschen Entluedungen a Verbrennungstemperaturen ausgehale mussen.

Tigelen

Héichtemperatur- a korrosiounsbestänneg Materialien, déi d’Element enthalen, gi benotzt, fir reaktiv Schmelzen oder Laborprouwen opzehuelen.

Elektronik

Iridium gëtt an elektronesche Komponenten oder Materialien agesat, wou Leetfäegkeet, Hallefleedereegenschaften, optesch Reaktioun oder cheemesch Stabilitéit nëtzlech sinn.

Positioun am Periodesystem

Wat d’Nopere weisen

Iridium läit an der Period 6 an an der Grupp 9. Déi hei gewisen Noperschaft weist: Et läit an der selwechter Period tëscht Osmium an Platin; Rhodium läit an der selwechter Grupp driwwer an Meitnerium drënner. Dës Positioune maachen et méiglech, Atomgréisst, Ionisatiounsenergie a Bindungsverhalen mat den nopesch Elementer ze vergläichen.

Referenzdaten

Physikalesch an atomar Eegenschaften

KlassifikatiounIwwergangsmetall
Aggregatzoustand bei Raumtemperaturfest
Elektroneschuelen2 · 8 · 18 · 32 · 15 · 2
Dicht22.56 g/cm³
Schmëlzpunkt2 719 K (2 446 °C)
Kachpunkt4 403 K (4 130 °C)
Pauling-Elektronegativitéit2.2
Éischt Ionisatiounsenergie865kJ/mol
Elektronenaffinitéit150.9 kJ/mol

D’Wäerter beschreiwen, wou et zoutrëfft, d’Element oder den neutralen Atom. Physikalesch Date kënnen vun der allotroper Form, dem Drock an de Miessbedéngungen ofhänken.

Geschicht

Entdeckung an Identifikatioun

D’Entdeckung vu Iridium gëtt mat Smithson Tennant a Verbindung bruecht. D’Erkennung vum Element, d’Isolatioun vun enger renger Prouf an d’Zouuerdnung vun der moderner Uerdnungszuel sinn net onbedéngt zur selwechter Zäit geschitt.

Isotopen an Atommass

Wéi d’Isotopenzesummesetzung d’Zuele verännert

D’Standard-Atommass ass 192.217(2). Dëse Wäert bezitt sech op d’Isotopenzesummesetzung vun natierlechem Material op der Äerd an net op d’Mass vun engem eenzelen Atom.

Iridium huet op d’mannst ee stabilen Isotop. Verschidden Isotopen hu gläich vill Protonen a gehéieren dofir zum selwechten Element, mee si hunn ënnerschiddlech Neutronenzuelen an Atommassen.

Sécherheet

Ëmgang an Expositioun

D’Gefore vu Iridium hänke vun der cheemescher Form, der Dosis an dem Expositiounswee of. Iridium a renger Form, seng Ionen a seng Verbindunge kënne ganz ënnerschiddlech biologesch an Ëmwelteffekter hunn; dofir mussen d’Sécherheetsdate fir déi konkret Substanz kontrolléiert ginn.