Kimyasal element · referans sayfası

38Sr

Stronsiyum

Stronsiyum, atom numarası 38 ve sembolü Sr olan kimyasal elementtir. Periyot 5, grup 2, s bloğunda yer alır. Oda sıcaklığında referans hâli katıdır. Elektron dizilimi [Kr] 5s2 biçimindedir.

Atom numarası38

Standart atom ağırlığı87.62(1)

Grup2

Periyot5

Bloks

Elektron dizilimi[Kr] 5s2

Elektronik yapı

Kimyasını ne belirler?

Stronsiyum atomunun iki değerlik elektronu vardır ve çoğu bileşikte +2 yüklü iyon oluşturur. Bu davranış toprak alkali metal kimyasının temel özelliklerinden biridir.

[Kr] 5s2 dizilimi, komşu elementlerle karşılaştırıldığında iyonlaşma enerjisini, bağ oluşumunu ve tepkime eğilimini anlamaya yardım eder.

Kimyasal biçimler

Bileşikler, iyonlar ve malzemeler

Stronsiyum başlıca +2 iyonu hâlinde bulunur. Tipik bileşikler arasında oksitler, hidroksitler, karbonatlar, sülfatlar ve halojenürler yer alır.

Fiziksel davranış

Hâl ve faz değişimleri

Oda sıcaklığında referans hâli katıdır. Verilen yoğunluk 2.64 g/cm³. Erime noktası 1 041 K (767.9 °C). Kaynama noktası 1 650 K (1 377 °C). Basınç, saflık ve kristal yapı ölçülen fiziksel değerleri etkileyebilir.

Bulunuş ve kullanım

Stronsiyum nerede bulunur ve nasıl kullanılır?

Pratikte Stronsiyum özellikle şu alanlarla ilişkilidir: Havai fişekler, Mıknatıslar ve Tıbbi uygulamalar. Kullanımın ayrıntısı elementin kimyasal biçimine, saflığına ve gerekli özelliğe bağlıdır.

Pratikte

Gerçek kullanım örnekleri

Havai fişekler

Stronsiyum içeren bileşiklerin ışıkla, ısıyla veya elektronlarla etkileşimi renk, ışıldama ya da görüntü oluşturma amacıyla kullanılabilir.

Mıknatıslar

Mıknatıslar alanında Stronsiyum veya bileşiklerinin belirli kimyasal, fiziksel ya da izotop özelliklerinden yararlanılır; gerçek rol kullanılan bileşiğe ve tasarıma bağlıdır.

Tıbbi uygulamalar

Stronsiyum veya belirli bileşikleri, uygun kimyasal ya da izotop biçiminde tıp, tanı, implant malzemeleri veya biyolojik süreçlerle ilgili uygulamalarda kullanılır.

Periyodik konum

Komşu elementler ne anlatır?

Stronsiyum, periyot 5 ve grup 2 içinde, s bloğunda yer alır ve toprak alkali metal olarak sınıflandırılır. Aynı gruptaki komşular değerlik elektron düzeni ve yaygın tepkime türleri açısından karşılaştırma sağlar. Periyotta yatay karşılaştırma ise atom yarıçapı, iyonlaşma enerjisi, elektronegatiflik ve bağlanmadaki düzenli değişimleri gösterir.

Referans verileri

Fiziksel ve atomik özellikler

Sınıflandırmatoprak alkali metal

Oda sıcaklığındaki hâlikatı

Elektron katmanları2 · 8 · 18 · 8 · 2

Yoğunluk2.64 g/cm³

Erime noktası1 041 K (767.9 °C)

Kaynama noktası1 650 K (1 377 °C)

Pauling elektronegatifliği0.95

Birinci iyonlaşma enerjisi549.5 kJ/mol

Elektron ilgisi5.023 kJ/mol

Değerler, uygun olduğu yerde elementi veya nötr atomu tanımlar. Fiziksel veriler allotropa, basınca, saflığa ve ölçüm koşullarına bağlı olarak değişebilir.

Tarihçe

Keşif ve tanımlama

Stronsiyum elementinin keşfi William Cruickshank (chemist) ile ilişkilendirilir. Elementin fark edilmesi, saf örneğinin ayrılması ve modern atom numarasının belirlenmesi her zaman aynı tarihte gerçekleşmemiştir.

İzotoplar ve atom ağırlığı

İzotop bileşimi sayıları nasıl değiştirir?

Standart atom ağırlığı 87.62(1) değeridir. Bu sayı tek bir atomun kütlesini değil, doğal karasal maddede görülen tipik izotop bileşiminin ağırlıklı ortalamasını temsil eder.

Stronsiyum en az bir kararlı izotopa sahiptir. İzotopların proton sayısı ve dolayısıyla element kimliği aynıdır; nötron sayıları ve atom kütleleri farklıdır.

Güvenlik

Kullanım ve maruziyet

Stronsiyum ile ilgili tehlikeler kimyasal biçime, doza ve maruziyet yoluna bağlıdır. Saf element, iyonlar ve bileşikler biyolojik ve çevresel olarak çok farklı davranabilir; bu nedenle somut maddenin güvenlik verileri esas alınmalıdır.