Kimyasal element · referans sayfası
86Rn

Radon

Radon, atom numarası 86 ve sembolü Rn olan kimyasal elementtir. Periyot 6, grup 18, p bloğunda yer alır. Oda sıcaklığında referans hâli gazdır. Elektron dizilimi [Xe] 4f14 5d10 6s2 6p6 biçimindedir.

Atom numarası86
Standart atom ağırlığıStandart atom ağırlığı yok
Grup18
Periyot6
Blokp
Elektron dizilimi[Xe] 4f14 5d10 6s2 6p6
Elektronik yapı

Kimyasını ne belirler?

Radon atomunun dış elektron kabuğu doludur; bu durum elektron alma, verme veya paylaşma eğilimini büyük ölçüde azaltır. Soy gazların düşük tepkime eğiliminin temel nedeni budur.

[Xe] 4f14 5d10 6s2 6p6 dizilimi bu davranışı anlamada merkezîdir. Bununla birlikte ağır soy gazlar tamamen tepkimesiz değildir ve uygun koşullarda bileşik oluşturabilir.

Kimyasal biçimler

Bileşikler, iyonlar ve malzemeler

Normal koşullarda Radon tek atomlu madde olarak bulunur. Değerlik kabuğu dolu olduğu için kararlı bileşik sayısı komşu gruplara göre çok daha azdır.

Fiziksel davranış

Hâl ve faz değişimleri

Oda sıcaklığında referans hâli gazdır. Verilen yoğunluk 9.73 g/L. Erime noktası 202 K (-71.15 °C). Kaynama noktası 211.5 K (-61.65 °C). Basınç, saflık ve kristal yapı ölçülen fiziksel değerleri etkileyebilir.

Bulunuş ve kullanım

Radon nerede bulunur ve nasıl kullanılır?

Pratikte Radon özellikle şu alanlarla ilişkilidir: Jeoloji, Sağlık ve Bilimsel araştırma. Kullanımın ayrıntısı elementin kimyasal biçimine, saflığına ve gerekli özelliğe bağlıdır.

Pratikte

Gerçek kullanım örnekleri

Jeoloji

Jeoloji alanında Radon veya bileşiklerinin belirli kimyasal, fiziksel ya da izotop özelliklerinden yararlanılır; gerçek rol kullanılan bileşiğe ve tasarıma bağlıdır.

Sağlık

Radon veya belirli bileşikleri, uygun kimyasal ya da izotop biçiminde tıp, tanı, implant malzemeleri veya biyolojik süreçlerle ilgili uygulamalarda kullanılır.

Bilimsel araştırma

Radon, büyük ölçekli ticari kullanım için değil; atomik, nükleer ve periyodik eğilimleri sınamak için üretilir, ayrılır veya ölçülür.

Periyodik konum

Komşu elementler ne anlatır?

Radon, periyot 6 ve grup 18 içinde, p bloğunda yer alır ve soy gaz olarak sınıflandırılır. Aynı gruptaki komşular değerlik elektron düzeni ve yaygın tepkime türleri açısından karşılaştırma sağlar. Periyotta yatay karşılaştırma ise atom yarıçapı, iyonlaşma enerjisi, elektronegatiflik ve bağlanmadaki düzenli değişimleri gösterir.

Referans verileri

Fiziksel ve atomik özellikler

Sınıflandırmasoy gaz
Oda sıcaklığındaki hâligaz
Elektron katmanları2 · 8 · 18 · 32 · 18 · 8
Yoğunluk9.73 g/L
Erime noktası202 K (-71.15 °C)
Kaynama noktası211.5 K (-61.65 °C)
Pauling elektronegatifliği—
Birinci iyonlaşma enerjisi1 037 kJ/mol
Elektron ilgisi—

Değerler, uygun olduğu yerde elementi veya nötr atomu tanımlar. Fiziksel veriler allotropa, basınca, saflığa ve ölçüm koşullarına bağlı olarak değişebilir.

Tarihçe

Keşif ve tanımlama

Radon elementinin keşfi Friedrich Ernst Dorn ile ilişkilendirilir. Elementin fark edilmesi, saf örneğinin ayrılması ve modern atom numarasının belirlenmesi her zaman aynı tarihte gerçekleşmemiştir.

İzotoplar ve atom ağırlığı

İzotop bileşimi sayıları nasıl değiştirir?

Radon için standart atom ağırlığı verilmez; doğal ve kararlı bir izotop karışımından güvenilir bir ağırlıklı ortalama tanımlanamaz.

Radon kararlı izotopa sahip değildir. İzotopları radyoaktiftir; yarı ömür ve bozunma biçimi ölçüm, kullanım ve güvenlik açısından önemlidir.

Güvenlik

Kullanım ve maruziyet

Radon radyoaktiftir. Çalışma koşulları izotopa, aktiviteye, radyasyon türüne ve kimyasal biçime uygun radyasyondan korunma önlemleri gerektirir.